Φτιαξτε το κοντακι του οπλου σας

Εκτυπώσιμη μορφήΕκτυπώσιμη μορφήΑποστολή με emailΑποστολή με email

Η έμφαση είναι στη λέξη ερασιτεχνικό. Η μέθοδος που βλέπετε να περιγράφεται σε αυτό το άρθρο δεν έχει σχέση με τη μέθοδο που εφαρμόζουν οι επαγγελματίες κοντακάδες και σίγουρα δεν έχει σχέση με καμιά μέθοδο φινιρίσματος που χρησιμοποιούν οι επιπλοποιοί. Τα λέω αυτά τώρα, για να μην υπάρχει παρεξήγηση και για να μην αρχίσουν οι συγκρίσεις μεταξύ αυτής της μεθόδου και του τι σας είπε κάποιος κοντακάς ή κάποιος επιπλοποιός. Η μέθοδος είναι για ερασιτεχνική χρήση, πρώτον επειδή είναι απλουστευμένη και δεύτερον επειδή είναι χρονοβόρα.

ΒΗΜΑ ΠΡΩΤΟ: ΤΟ ΞΥΛΟ ΜΑΣ

Εδώ δεν θα καταπιαστούμε με την προπαρασκευή ενός παλιού κοντακιού, ούτε με την κατασκευή ενός καινούργιου. Αρχίζουμε από το τελειωμένο κοντάκι που το έχει φέρει ο μάστορας στο κανονικό σχήμα και το έχει τρίψει με ψιλό γυαλόχαρτο και η επιφάνειά του είναι σχετικά ομαλή. Και μιλάμε πάντα για μια καρυδιά με κανονικούς πόρους, όχι άλλα ξύλα ή κάποια πολύ πορώδη καρυδιά. Αυτή είναι η αρχή.

ΒΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΤΑ ΥΛΙΚΑ ΜΑΣ

Δύο φύλλα σηλερόχαρτο νούμερο 220, δύο φύλλα ντουκόχαρτο από τα νούμερα 600,800 και 1000, ένα μπουκαλάκι λινέλαιο ραφιναρισμένο καλλιτεχνικό, ένα πινέλο φτηνό, σήλερ ενός συστατικού και λίγο διαλυτικό νίτρου, αλοιφή φαναρτζήδων ψιλή, κερί καλό για έπιπλα, μια μεγάλη γομολάστιχα. Αυτά είναι τα υλικά που χρειάζονται.

Τώρα, αν πείτε εκεί που αγοράζετε το ντουκόχαρτο ότι το θέλετε για ξύλο θα σας πουν ότι δεν κάνει για ξύλο. Δίκιο έχουν. Στην κλασσική ξυλουργική δεν το χρησιμοποιούν. Αλλά θυμάστε τι είπα για την ερασιτεχνική φύση αυτής της μεθόδου. Το λινέλαιο πρέπει οπωσδήποτε να είναι καλλιτεχνικό, αυτό που χρησιμοποιούν οι ζωγράφοι, το κοινό δεν κάνει. Καλλιτεχνικό λινέλαιο πουλούν τα καταστήματα ειδών τέχνης και μερικά χαρτοπωλεία. Το ντουκόχαρτο και το σηλερόχαρτο θα βρείτε σε πολλά χρωματοπωλεία, προσπαθήστε να πάρετε τα καλύτερα, αυτά δεν μπουκώνουν τόσο εύκολα. Το δε σήλερ ενός συστατικού διαλύεται με το διαλυτικό όμορφα, γρήγορα και απλά και κάνει τη δουλειά μας πολύ πιο εύκολα. Αρχίζουμε λοιπόν αφού πλύνουμε τα χέρια μας. Το ξύλο θέλει καθαρά χέρια που δεν λεκιάζουν.

ΜΥΣΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟ: Η ΛΕΙΑΝΣΗ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ

Στην τελική εμφάνιση του φινιρισμένου ξύλου αυτό που μετρά δεν είναι το είδος του υλικού με το οποίο φινιρίστηκε, αλλά πόσο καλά έχει προετοιμαστεί η επιφάνεια του ξύλου. Εδώ ο σκοπός μας είναι να φινίρουμε το ξύλο όσο πιο τέλεια μπορούμε.

Κόβουμε το σηλερόχαρτο σε μικρά κομμάτια, το τυλίγουμε γύρω από τη γομολάστιχα και τρίβουμε το ξύλο κατά μήκος των ινών του. Μην γελαστείτε να τρίψετε με τα χέρια, όσο προσεκτικός και αν είστε τα σημεία επαφής των δακτύλων σας θα κάνουν αυλακώσεις στο ξύλο. Η γομολάστιχα ασκεί μια ομοιόμορφη πίεση στο ξύλο. Επίσης ποτέ μην τρίψετε το ξύλο εγκάρσια προς τις ίνες. Αυτό θα δημιουργήσει σημάδια που δεν φεύγουν ποτέ! Αφού τριφτεί το ξύλο με σηλερόχαρτο θα αρχίσει να γυαλίζει. Κοιτάξτε το κόντρα στο φως. Σκοπός μας εδώ είναι να φύγουν όλα τα σημάδια από το προηγούμενο χαρτί και να μείνει το ξύλο απαλό και γυαλιστερό.

Προχωράμε μετά με ντουκόχαρτο 600. Πάντα με γομολάστιχα, τρίβουμε το ξύλο κατά μήκος των ινών του. Το ντουκόχαρτο μπουκώνει γρήγορα και θα χρειαστεί να το αλλάζουμε. Ένα φύλλο πάντως θα είναι υπεραρκετό για αυτή τη φάση.

Όταν έχει τριφτεί με το 600, το ξύλο μας πραγματικά λάμπει. Η επιφάνεια του είναι απαλή και ευχάριστη στην αφή. Τώρα είναι η ώρα του σήλερ.

ΜΥΣΤΙΚΟ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΤΟ ΣΦΡΑΓΙΣΜΑ ΤΩΝ ΠΟΡΩΝ

Τώρα που το ξύλο έχει λειανθεί με το ντουκόχαρτο 600 θα δείτε πόρους του ξύλου. Είναι πόροι όπως του δέρματος. Μικρές τρυπούλες, κατά χιλιάδες, πάνω στην επιφάνεια του ξύλου. Μετά το τρίψιμο με 600 αυτοί οι πόροι θα είναι γεμάτοι με άσπρη σκόνη. Αυτό είναι θετικό και να μην σκουπίσετε για να φύγει, η σκόνη στους πόρους μας βοηθά.

Εδώ οι επαγγελματίες κάνουν διάφορα κόλπα για να σηκώσουν τα “γένια” του ξύλου. Το βρέχουν και μετά το ζεσταίνουν με πιστολάκι για να σηκωθούν τα γένια, μικροσκλήθρες και σκόνες από τους πόρους, τα οποία γένια μετά ξυρίζουν κόντρα με ψιλό σύρμα. Είναι δουλειά επίπονη και κουραστική και δεν κάνει για ερασιτέχνες. Εμείς θα κάνουμε κάτι άλλο. Θα αφήσουμε τη σκόνη μέσα στους πόρους και μαζί με το σήλερ θα την χρησιμοποιήσουμε για γεμιστικό των πόρων.

Το άλλο κόλπο μας είναι ότι δεν βάζουμε τα λεγόμενα γεμιστικά που βάζουν οι επαγγελματίες. Τα γεμιστικά είναι υλικά που μπαίνουν στους πόρους και τους γεμίζουν, μερικά είναι τριμμένη ελαφρόπετρα και μερικά είναι συνθετικά. Εμείς έχουμε άλλη λύση. Διαλύουμε το σήλερ με το διαλυτικό σε αναλογία ένα σήλερ με τρία διαλυτικό. Περνάμε το ξύλο μας με ένα πινέλο. Κάντε αυτή τη δουλειά σε ανοικτό χώρο, διότι το διαλυτικό έχει μια έντονη μυρωδιά και είναι εύφλεκτο.

Θα δείτε ότι το σήλερ στεγνώνει αμέσως. Κοιτάξτε την επιφάνεια. Αν συνεχίσουν να φαίνονται ανοικτοί πόροι ξαναπεράστε το ξύλο με ακόμη ένα χέρι σήλερ. Όταν το σήλερ γεμίσει τους πόρους και μαζευτεί στην επιφάνεια, συνήθως μετά το δεύτερο ή τρίτο χέρι, αφήστε το καμιά ώρα να στεγνώσει.

ΜΥΣΤΙΚΟ ΤΡΙΤΟ: ΠΙΣΩ ΣΤΟ ΣΗΛΕΡΟΧΑΡΤΟ

Φαίνεται παράδοξο αλλά έτσι είναι. Πάμε τώρα πίσω στο τρίψιμο με σηλερόχαρτο και τρίβουμε μέχρι να φύγει κάθε ίχνος σήλερ από την επιφάνεια του ξύλου. Το τονίζω αυτό, διότι αυτό που μας ενδιαφέρει είναι το σήλερ που είναι μέσα στους πόρους του ξύλου και όχι αυτό που λίμνασε στην επιφάνεια. Τρίβουμε με το σηλερόχαρτο μέχρι που να φτάσουμε στο γυμνό ξύλο.

Τώρα τρίβουμε ξανά με χαρτί 600 μέχρι να γυαλίσει το ξύλο. Συνεχίζουμε με χαρτί 800 και τώρα το ξύλο πραγματικά λάμπει και φτάνουμε στο 1000. Μετά το τρίψιμο με το 1000 το ξύλο μας είναι τόσο γυαλιστερό που πραγματικά μπορείς να δεις το πρόσωπό σου να αντανακλάται. Ταυτόχρονα, οι πόροι είναι γεμισμένοι και τώρα μοιάζουν με μικρές μαύρες κουκιδίτσες που και αυτές λάμπουν στο φως.

ΜΥΣΤΙΚΟ ΤΕΤΑΡΤΟ: ΤΣΙΓΚΟΥΝΙΑ ΣΤΟ ΛΙΝΕΛΑΙΟ

Λίγο λινέλαιο. Αυτό είναι το μυστικό. Το λινέλαιο είναι λάδι που στεγνώνει όταν μείνει εκτεθειμένο στον αέρα. Για να στεγνώσει γρήγορα λοιπόν, πρέπει να είσαι σε ψιλό στρώμα και να έχει επαφή με την ατμόσφαιρα. Για αυτό ακριβώς το λόγο το βάζουμε στο ξύλο σε όσο δυνατόν λεπτότερα στρώματα.

Το ιδανικό εργαλείο για το άπλωμα του λινέλαιου στο ξύλο είναι το δάχτυλο μας. Παίρνουμε μια σταλιά, ναι μια σταλιά, στο δάκτυλο μας και την τρίβουμε στο ξύλο απλώνοντας το λάδι όσο πιο πολύ γίνεται, να καλύψουμε όσο γίνεται μεγαλύτερη επιφάνεια ξύλου με όσο το δυνατό λιγότερο λάδι. Αφού καλύψουμε με αυτό τον τρόπο όλη την επιφάνεια, αφήνουμε το κοντάκι σε κάποιο ευάερο και στεγνό μέρος σε κανονική θερμοκρασία δωματίου για μια ή δύο ώρες.

Μετά επαναλαμβάνουμε τη διαδικασία. Λίγο λάδι, με το δάκτυλο και καλό άπλωμα στο ξύλο. Εδώ είναι και η στιγμή να κάνετε και ένα μικρό πείραμα. Απλώστε λίγο λάδι, μια σταγονίτσα, σε ένα τζάμι και παρατηρήστε πόσο χρόνο του παίρνει να στεγνώσει τελείως. Αυτός είναι ο χρόνος που κάνει να στεγνώσει μέσα στο κοντάκι σας το λάδι, στο συγκεκριμένο χώρο που το χρησιμοποιείτε. 

Τι γίνεται με το λινέλαιο και το ξύλο; Έχω μια προσωπική θεωρία, που μπορεί να είναι και εντελώς αβάσιμη, αλλά θα την πω. Το λινέλαιο μπαίνει μέσα στο ξύλο, δεν είναι φινίρισμα επιφάνειας όπως το βερνίκι. Αν βάλουμε πολύ λινέλαιο και το ξύλο μουλιάσει, τότε δεν θα στεγνώσει αποτελεσματικά, αφού δεν θα έχει επαφή με τον αέρα. Αυτό ίσως να εξηγεί γιατί πολλά παλιά κοντάκια που βουτήχτηκαν στο λινέλαιο, συνεχίζουν να ξερνούν λάδια όταν ο καιρός είναι ζεστός. Αν το λινέλαιο όμως είναι λίγο, τότε στεγνώνει γρήγορα και κοντά στην επιφάνεια του ξύλου και δημιουργεί ένα “φράγμα” στα επόμενα χέρια που απλώνουμε. Τέλος της θεωρίας.

Μετά το τέταρτο ή πέμπτο χέρι λινέλαιο, η επιφάνεια του ξύλου χάνει τη γυαλάδα της και αποκτά μια μουντάδα. Αυτό είναι ένδειξη ότι το ξύλο έχει πιει αρκετό λινέλαιο και ότι το κάθε πρόσθετο χέρι που περνάμε μένει στην επιφάνεια. Μην απογοητεύεστε που το γυαλιστερό ξύλο έχει μουντώσει. Αφήστε το τέσσερις πέντε ημέρες να στεγνώσει καλά.

ΜΥΣΤΙΚΟ ΠΕΜΠΤΟ:ΤΟ ΤΕΛΕΙΩΤΙΚΟ ΓΥΑΛΙΣΜΑ

Το ξύλο μας τώρα έχει πάρει ένα ωραίο χρώμα, το λινέλαιο του έχει “ανεβάσει” τα νερά του και έχει και μια ωραία οσμή. Αλλά είναι μουντό. Με ένα απλό πανάκι περνάμε αλοιφή των φαναρτζήδων ψιλή στην επιφάνεια και γυαλίζουμε το ξύλο μας με κινήσεις κατά μήκος, πάντα. Σιγά- σιγά βλέπουμε τη μουντάδα να φεύγει και το κοντάκι να γυαλίζει σαν τζάμι. Αυτό ήταν.

Η αλοιφή των φαναρτζήδων , στην αγγλική συσκευασία λέγεται <<COMPOUND>>, χρησιμοποιείται για να γυαλίζει την μπογιά των αυτοκινήτων. Υπάρχει σε δύο μορφές, χοντρή και ψιλή. Για τα κοντάκια θέλουμε την ψιλή και την χρησιμοποιούμε ΑΠΑΛΑ. Μην γελαστείτε βλέποντας τους φαναρτζήδες που χρησιμοποιούν ηλεκτρικό στιλβωτικό σε πολλές στροφές. Απαλά και με προσοχή. Η αλοιφή τρίβει την επιφάνεια του λινέλαιου και του ξύλου και την ισιώνει. Το τελικό αποτέλεσμα είναι μια απόλυτα στιλβωμένη επιφάνεια που λάμπει σαν γυαλί.

Τώρα κάνουμε και το τελευταίο βήμα. Κερώνουμε το κοντάκι με ένα πολύ καλό κερί. Το κερί που βάζουν στα πιάνα, το κίτρινο, που περιέχει αληθινό κερί μέλισσας είναι καλό. Βασικό είναι το κερί μας να μην έχει ρετσίνι μέσα που δεν στεγνώνει ποτέ και να μην έχει καμιά άσχημη μυρωδιά που προκαλεί αλλεργία, μην ξεχνάτε ότι το κοντάκι το βάζουμε πολύ κοντά στη μύτη μας.

Αφήνουμε το κερί πάνω το ξύλο για δύο ώρες και με ένα απαλό πανί, ή καλύτερα ένα δέρμα σαμουά, το γυαλίζουμε απαλά πάντα. Το κερί προστατεύει το φινίρισμα του λινέλαιου που έχει μείνει απροστάτευτο μετά από την αλοιφή.

Αυτό ήταν.

Το φινίρισμα τώρα είναι αδιάβροχο, αντέχει στο χρόνο και συνεχίζει να ωριμάζει. Σε λίγους μήνες θα έχει σκουρύνει και θα πάρει το τελειωτικό του χρώμα. Κάθε δύο χρόνια, αν δούμε ότι χάνει τη γυαλάδα του, το τρίβουμε με ντουκόχαρτο 1000, το περνάμε ένα λεπτό χέρι λινέλαιο και επαναλαμβάνουμε την αλοιφή και το κερί.

Μερικά μη.

Μη τρίβετε τις ψάθες

Μη τρίβετε τα σημεία που το ξύλο κάνει επαφή με μεταλλικά μέρη

Μη τρίβετε το τελείωμα του κοντακιού εκεί που εφάπτεται το πέλμα

Είναι πολύ εύκολο να κατεβάσουμε αυτά τα σημεία με πολύ τρίψιμο και να χαλάσουμε την εφαρμογή ξύλου και μετάλλου. Εδώ θέλει μεγάλη προσοχή και συχνή επαλήθευση με εφαρμογή με το μεταλλικό μέρος για μα είμαστε σίγουροι ότι βαδίζουμε σωστά. Η ψάθα, αν είναι καινούργια, θέλει ένα χέρι λινέλαιο που το παιρνάμε με οδοντόβουρτσα, αν είναι παλιά θέλει επαγγελματικό καθάρισμα, μην την πειράξετε.

Στα εσωτερικά μέρη, της πάπιας ή του κοντακιού, είναι αρκετό να μείνει ένα χέρι σήλερ για να προστατευτεί το ξύλο από λάδια και υγρασία, δεν είναι ανάγκη αυτά να γίνουν με λινέλαιο.

Και μια τελευταία συμβουλή που ποτέ δεν κατάφερα να εφαρμόσω. Προσπαθήστε να δουλεύετε το κοντάκι και την πάπια ταυτόχρονα. Τότε θα πάρουν όμοιο χρώμα και θα σκουραίνουν ομοιόμορφα με τον καιρό

Το άρθο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό ΚΥΝΗΓΙ & ΣΚΟΠΟΒΟΛΗ. Στο ihunt.gr αναδημοσιεύτηκε με την άδεια του του κ. Κυπρίδημου. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς την άδεια του.

 

About the Author
Εικόνα admin

admin

Facebook Comments Box