Αρχική iHunt.gr Γρηγορα φυσιγγια ή αντανακλαστικα για την μπεκατσα;

Γρηγορα φυσιγγια ή αντανακλαστικα για την μπεκατσα;

από iHunt Team
mpekatsa

Τώρα που έκλεισε η κυνηγετική περίοδος θα πρέπει να σχολιάσουμε ότι μία από τις χειρότερες στιγμές των μπεκατσοκυνηγών, ιδίως των νεότερων, είναι το χάσιμο της εμπιστοσύνης για την αποδοτικότητα των φυσιγγίων που χρησιμοποιούν.
 
Ατέλειωτες απορίες και δοκιμές ακολουθούν μια φαινομενικά εύκολη αλλά αποτυχημένη βολή, που συνήθως δεν βοηθούν και κυρίως δεν οδηγούν στην επίλυση του προβλήματος αλλά δημιουργούν περισσότερο άγχος, με αποτέλεσμα χειρότερες βιαστικές βολές, και δημιουργείται ένας νέος φαύλος κύκλος ανασφάλειας.
 
Το πρόβλημα της βολής με κυνηγετικό όπλο από φυσική και μαθηματική σκοπιά είναι πολυσύνθετο και πολύπλοκο, καθόσον δεν έχουμε να κάνουμε με μια βολίδα, αλλά με ένα «σύννεφο» βολίδων που κινούνται με σχεδόν χαοτική μορφή και αλληλοεπηρεάζονται μεταξύ τους όταν κινούνται εντός της κάννης. Για να γίνει κατανοητό το πρόβλημα με απλούς αριθμούς και χωρίς να καταφύγουμε σε πολύπλοκες διαφορικές εξισώσεις, ας θεωρήσουμε ότι πυροβολούμε μια μπεκάτσα στα 15 μέτρα απόσταση, με ένα φυσίγγι διασποράς.
 
Μία βολή θα γίνει με ένα αργό φυσίγγι με αρχική ταχύτητα 380 m/s και μία με ένα γρήγορο με 415 m/s.
 
Mέση ταχύτητα
 
Οι ταχύτητες που αναγράφονται στα φυσίγγια αφορούν συνήθως μέτρηση στο στόμιο εξόδου της κάννης ή στην απόσταση του ενός μέτρου.
 
Οσο απομακρύνονται τα σκάγια, θα μειώνεται και η ταχύτητά τους, ανάλογα με τις συνθήκες πίεσης υγρασίας, θερμοκρασίας του αέρα, τη διάμετρο και το βάρος που έχουν τα σκάγια κ.λπ.
 
Οι επιρροές από τις μεταβολές των ατμοσφαιρικών συνθηκών είναι μικρές και μπορούμε να τις θεωρήσουμε αμελητέες, σε σχέση πάντα με τις υπόλοιπες παραμέτρους.
 
 
Γρήγορα φυσίγγια ή αντανακλαστικά;  
 
Αλλωστε, δεν μιλούμε για μια εξωπραγματική βολή ενός ελεύθερου σκοπευτή στα δύο και παραπάνω χιλιόμετρα, όπου και η παραμικρή επιρροή στην βολή, ακόμη και λόγω περιστροφής της Γης πρέπει να ληφθεί υπόψη, αλλά για μια υπερ-κοντινή βολή με κυνηγετικό όπλο στα 10-15 μέτρα που είναι συνήθως οι «μπηχτές» τουφεκιές της μπεκάτσας.
 
Ολες σχεδόν οι μετρήσεις και υπολογισμοί στα κυνηγετικά όπλα και τις βολές γίνονται υπολογίζοντας μια απόσταση βολής περίπου 30 μέτρων και όχι στις πολύ κοντινές τουφεκιές της μπεκάτσας.
 
Στα 15 μέτρα απόσταση η μέση ταχύτητα θα είναι περίπου 340 μέτρα το δευτερόλεπτο στο αργό και 375 μέτρα το δευτερόλεπτο στο γρήγορο φυσίγγι. Τα σκάγια θα χρειαστούν αντίστοιχα 0,044 δευτερ. και 0,040 δευτερ., για να διανύσουν την απόσταση από την κάννη του όπλου μέχρι την μπεκάτσα που πετάει.
 
Σε μια «μακρινή» βολή των 30 μέτρων για μπεκάτσα που σηκώνεται, η μέση ταχύτητα θα πέσει ακόμη περισσότερο στα 290 μέτρα το δευτερόλεπτο στο αργό φυσίγγιο και στα 330 μέτρα το δευτερόλεπτο στο γρήγορο.
 
H τελική ταχύτητα που θα έχουν τα σκάγια στο σημείο αυτό θα είναι κατά πολύ μικρότερη από τη μέση, ενώ θα χρειαστούν 0,103 δευτερ. στο αργό και 0,091 δευτερ. στο γρήγορο φυσίγγιο για να διανύσουν την απόσταση των 30 μέτρων.
 
Η εκτίμηση του χρόνου που θα απαιτηθεί, γίνεται όχι με την αρχική ταχύτητα στο στόμιο της κάννης ή την τελική, αλλά μικρότερη στο σημείο του στόχου, αλλά τη μέση ταχύτητα που αντιστοιχεί στη συγκεκριμένη απόσταση. Η ταχύτητα αυτή δεν μειώνεται με σταθερό ρυθμό και εμπειρικά μπορεί να υπολογισθεί, χωρίς να καταφεύγουμε σε βλητικές μετρήσεις, από πίνακες ταχύτητας σκαγιών διαφόρων διαμετρημάτων και αποστάσεων που έχουν δημοσιευθεί μετά από δοκιμές σε πραγματικές συνθήκες.
 
Mέτρο σύγκρισης
 
Οταν σηκώνεται η μπεκάτσα δεν έχει την ταχύτητα μιας αγριόπαπιας ή ενός τρυγονιού που περνούν από τα καρτέρια μας σε τραβέρσα.
 
Μια ασφαλής προσέγγιση στη μέση ταχύτητα που θα έχει η μπεκάτσα είναι 15 χιλιόμετρα την ώρα ή 4,16 μέτρα το δευτερόλεπτο.
 
Για να υπάρξει ένα μέτρο σύγκρισης όμως, θεωρούμε και μια δεύτερη περίπτωση με ταχύτητα της μπεκάτσας στα 30 χιλιόμετρα την ώρα ή 8,32 μέτρα το δευτερόλεπτο, που είναι μια υψηλή μέση ταχύτητα για ένα πουλί που ξεπετάγεται από μηδενική ταχύτητα και συνήθως θα επιτευχθεί όταν σηκωθεί η μπεκάτσα στο μακριά μας ανοιχτό και έχει διανύσει πολλά μέτρα με ταχύτητα πριν φτάσει στο μέρος μας.
 
Η μπεκάτσα στο χρονικό διάστημα που απαιτείται για να ταξιδέψουν τα σκάγια πάνω της, μετά τον πυροβολισμό, θα έχει μετακινηθεί από το κέντρο του στόχου που θεωρητικά την έχουμε εγκλωβίσει, σε μια απόσταση που η μέγιστη τιμή της είναι όταν η κατεύθυνση πτήσης είναι κάθετη στην πορεία της τουφεκιάς.
 
Με απλούς τύπους της φυσικής υπολογίζουμε τη μέγιστη απόσταση αυτή στους παρακάτω πίνακες.
 
 
Οπως διαπιστώνουμε σε όλες τις περιπτώσεις της κοντινής τουφεκιάς οι διαφορές μεταξύ των δύο φυσιγγίων είναι μικρές και ουσιαστικά δεν παίζουν κανένα ρόλο στην επιτυχία ή όχι της τουφεκιάς.
 
Η μέγιστη μετακίνηση της μπεκάτσας και απόκλιση από το κέντρο του στόχου αντίστοιχα, είναι πάντα μέσα στα όρια του κύκλου διαμέτρου 75 εκατοστών, όπου ένα καλό φυσίγγι διασποράς θα έχει καταφέρει να υπερκαλύψει όλο τον κύκλο με τα σκάγια του.
 
Σε οποιαδήποτε κατεύθυνση και αν κινηθεί το πουλί, θα βρίσκεται πάντα εντός της περιοχής όπου θα βληθεί με περισσότερα από 3-4 σκάγια, ενώ δεν μπορούμε να πούμε ότι συμβαίνει το ίδιο στη μακρινή βολή, άσχετα με το γεγονός ότι ο κύκλος της διασποράς ανοίγει. Τι συμβαίνει όμως και αστοχούμε;
 
Στη θεωρητική μας ανάλυση κάνουμε την παραδοχή ότι μόλις σκοπεύσουμε το πουλί πυροβολούμε ακαριαία και μετά μερικά εκατοστά του δευτερολέπτου φτάνουν τα σκάγια στον στόχο που έχουμε κλειδώσει μέσα στον φονικό κύκλο διαμέτρου σχεδόν ενός μέτρου.
 
Ομως από τη στιγμή που θα υπολογίσουμε και θα αποφασίσουμε «οπτικά» να πυροβολήσουμε, μέχρι να πατήσουμε τη σκανδάλη και να πυροδοτηθεί το καψύλι, περνούν μερικά δέκατα του δευτερολέπτου που προσθέτουν σημαντική απόσταση στην απόκλιση της μπεκάτσας από τον στόχο.
 
Ενας καλός χρόνος αντίδρασης είναι το 1/4 του δευτερολέπτου που σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να γίνει και 1/3, όταν συνυπάρχει κούραση, κρύο, κακή φυσική κατάσταση του κυνηγού κ.λπ..
 
Eπομένως στη διάρκεια αυτή η μπεκάτσα θα έχει μετακινηθεί κατά 62,4 εκατοστά όταν κινείται με ταχύτητα 15 χιλιομέτρων και 1,25 μέτρα, όταν κινείται με 30 χιλιόμετρα την ώρα στην απόσταση των 15 μέτρων και 0.83 με 1,66 στην απόσταση των 30 μέτρων αντίστοιχα.
 
Οι αποστάσεις αυτές προστίθενται στις προηγούμενες που κερδίζει η μπεκάτσα από τη μετακίνηση των σκαγιών και μεγαλώνουν ακόμη περισσότερο την απόκλιση από το κέντρ του στόχου, με αποτέλεσμα να βγαίνει η μπεκάτσα εκτός φονικού κύκλου.
 
Βέβαια στην πράξη δεν γίνεται επακριβώς η βολή με τον τρόπο αυτό, γι’ αυτό και τελικά καταφέρνουμε να σκοτώνουμε τα πουλιά, σε πείσμα των αμείλικτων αριθμών και των μαθηματικών, καθόσον μεσολαβεί η σωτήρια για την τουφεκιά εμπροσθοσκόπευση που καλύπτει όλα τα σφάλματα και αποκλίσεις λόγω της μετακίνησης της μπεκάτσας και της δικής μας καθυστέρησης λόγω τους χρόνου αντίδρασης.
 
Συνεχίζεται…
 
Θωμάς Μπατσέλας
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ Χάρης Γκίκας
 

Print Friendly, PDF & Email

Σχετικά Άρθρα

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στο ihunt.gr. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας Αποδοχή Περισσότερα