Αρχική iHunt.gr Φορεις Διαχείρισης Προστατευομενων Περιοχων

Φορεις Διαχείρισης Προστατευομενων Περιοχων

από iHunt Team
koronia

demobanner

 



Φορείς διαχείρισης: η κατάργηση του ανύπαρκτου και ο εμπαιγμός της κοινωνίας εις βάρος του φυσικού περιβάλλοντος

 

Οι Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών (Φ.Δ.Π.Π.) ιδρύθηκαν με το Άρθρο 13 του νόμου 3044 του 2002 (ΦΕΚ197 Α’/27.08.2002) από το ΥΠΕΧΩΔΕ (νυν ΥΠΕΚΑ) υπό την ηγεσία της κας. Β. Παπανδρέου, με εισηγητές τους κ.  Κ. Σπηλιόπουλο και Σ. Κούβελα. Ανεξάρτητα από τους λόγους για τους οποίους ιδρύθηκαν, στη μέχρι τώρα πορεία τους, αντιμετώπισαν πλήθος λειτουργικών και επιχειρησιακών προβλημάτων που οφείλονταν είτε στο θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία τους είτε στην έλλειψη πόρων και προσωπικού. 

 



Υπάλληλοι χωρίς σαφείς αρμοδιότητες και κατά καιρούς απλήρωτοι, φύλακες χωρίς δυνατότητα ελέγχου, αβέβαιη χρηματοδότηση, απουσία γεωγραφικού προσδιορισμού της περιοχής ευθύνης, διαχειριστικά αποτελέσματα κατώτερα των προσδοκιών και πολλά άλλα, συνέθεσαν τη δεκαετία που μεσολάβησε από την ίδρυσή των Φ.Δ.Π.Π. μέχρι σήμερα τα κύρια χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου εγχειρήματος. 

 

Η πυρκαγιά στην Πάρνηθα και η εκτεταμένη μόλυνση και μετέπειτα «εξαφάνιση» της λίμνης Κορώνειας αποτελούν ίσως δύο από τις μεγαλύτερες καταστροφές που συνέβησαν τα τελευταία χρόνια στο φυσικό περιβάλλον της Ελλάδας. Και στις δύο περιπτώσεις υπήρχαν Φορείς Διαχείρισης. Γεννάται επομένως το ερώτημα «αν δεν κατέστη δυνατό να αποφευχθούνε καταστροφές τέτοιου μεγέθους, για ποια διαχείριση ακριβώς μιλάμε»;

Η ευθύνη για την παραπάνω κατάσταση δε μπορεί παρά να βαραίνει τις πολιτικές ηγεσίες των αρμόδιων Υπουργείων αλλά και συνολικά τις Κυβερνήσεις που πέρασαν μέχρι σήμερα, από τις οποίες καμία δεν έχει δείξει έστω και ελάχιστα δείγματα ουσιαστικής περιβαλλοντικής πολιτικής, και όχι τις Διοικήσεις και το προσωπικό των Φ.Δ.Π.Π. που αποτελούν με τη σειρά τους «θύματα» των πολιτικών που (συνεχίζουν να) ακολουθούνται από τα αρμόδια

Υπουργεία.



 

Το Νοέμβριο του 2006, στο 3ο  Συνέδριο της Οικολογικής Εταιρείας και της Ελληνικής Ζωολογικής Εταιρείας με θέμα «Οικολογία και Διατήρηση Βιοποικιλότητας» έγινε ειδική συζήτηση για τα προβλήματα που αντιμετώπιζαν από τότε οι Φ.Δ.Π.Π.

 

Η κατάσταση προφανώς δεν άλλαξε και το 2010 διαβάζουμε στην ιστοσελίδα των εργαζομένων των Φ.Δ.Π.Π.:

«Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Πρεσπών Αγιος Γερμανός, Πρέσπα, 12/11/2010: …… 13 υπάλληλοι, 11 μήνες απλήρωτοι και πληθώρα προβλημάτων από την αδυναμία κάλυψης ακόμα και των βασικών λειτουργικών αναγκών.» 

Αδυναμία του συστήματος?

Αδράνεια των κρατικών μηχανισμών?



Απουσία αρμοδίων?

Όπως και αν το αποκαλέσουμε, όποιος και αν ευθύνεται, πλέον, 11 μήνες μετά, ένα είναι το συμπέρασμα: ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ! 

ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ για τους εργαζόμενους που εξακολουθούν να προσφέρουν τις υπηρεσίες του, αμισθί αλλά καθημερινά με συνέπεια και ζήλο.

ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ για το Εθνικό Πάρκο Πρεσπών, μία από τις σημαντικότερες και οικολογικά ευαίσθητες περιοχές παγκοσμίως.

 



Αλλά και αν ακόμα παραβλέψουμε τις οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι παραμένει το ερώτημα:

Διανύοντας το Παγκόσμιο Έτος Βιοποικιλότητας και μια εποχή που η διαφύλαξη των φυσικών πόρων έχει καταστεί επιτακτική ανάγκη, ΓΙΑ ΠΟΣΟ ΚΑΙΡΟ ΑΚΟΜΑ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΜΕ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΩΣ ΚΑΘΑΡΑ ΤΕΧΝΟΚΡΑΤΙΚΗ ΥΠΟΘΕΣΗ ΚΑΙ ΝΑ ΤΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ ΜΕΣΩ ΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ?»

( πηγή: http://ellinikifysi.gr/2010/11/prespes-5/#.UYuGn8oUiSo)

 

«Φορέας Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας :….Από σήμερα 29/11/2010 ο Φορέας Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας Ιωαννίνων βυθίστηκε στο σκοτάδι! Η διακοπή ηλεκτροδότησης είναι το αποκορύφωμα της πλήρους εγκατάλειψης των Φορέων Διαχείρισης (Φ.Δ.) των Προστατευόμενων Περιοχών. Πιο συγκεκριμένα η έγκριση χρηματοδότησης μέσω της διαδικασίας Τεχνικού Δελτίου έχει καθυστερήσει αδικαιολόγητα από το ΥΠΕΚΑ με αποτέλεσμα ο Φ.Δ. να μην μπορεί να ανταπεξέλθει στο σκοπό ίδρυσής του που είναι η προστασία και η διαχείριση της λίμνης Παμβώτιδας και της βιοποικιλότητάς της….Οι εργαζόμενοι παρόλο που είναι απλήρωτοι έξι ολόκληρους μήνες συνεχίζουν να εργάζονται κανονικά. Από σήμερα ούτε αυτό είναι εφικτό καθώς δεν υπάρχει δυνατότητα χρήσης Ηλεκτρονικών Υπολογιστών, τηλεφώνου, θέρμανσης κλπ. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την ανάδειξη των διαχρονικών προβλημάτων της εύρυθμης λειτουργίας των Φ.Δ. με αποτέλεσμα να διακυβεύεται η προστασία της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημάτων.» 

(πηγή: http://ellinikifysi.gr/2010/11/pamvotida-4/#.UYuGZ8oUiSo)

 

Από τα παραπάνω προβλήματα του 2010, φτάνουμε στο 2013 στο οποίο με το Άρθρο 8, του Νόμου 4109/2013 (ΦΕΚ 16/Α/23.1.2013) συγχωνεύονται οι φορείς διαχείρισης:

  • Δέλτα Έβρου και Δάσους Δαδιάς με έδρα στην Τραϊανούπολη Έβρου.
  • Δέλτα Νέστου – Βιστωνίδας – Ισμαρίδας και Οροσειράς Ροδόπης με έδρα στη Δράμα.
  • Λίμνης Κερκίνης, Δέλτα Αξιού – Λουδία – Αλιάκμονα και Λιμνών Κορώνειας – Βόλβης (εφεξής Φορέας Διαχείρισης Υγροτόπων Κεντρικής Μακεδονίας) με έδρα στο Λαγκαδά.
  • Εθνικών Δρυμών Βίκου – Αώου – Πίνδου  και Τζουμέρκων, Περιστερίου και Χαράδρας Αράχθου (εφεξής φορέας διαχείρισης Πίνδου) με έδρα στους Ασπράγγελους Ιωαννίνων.
  • Υγροτόπων Αμβρακικού, Λιμνοθάλασσας Μεσολογγίου και Στενών και Εκβολών Καλαμά και Αχέροντα (εφεξής Υγροτόπων Δυτικής Ηπείρου και Μεσολογγίου)με έδρα στην Άρτα.
  • Εθνικού Δρυμού Παρνασσού και Εθνικού Δρυμού Οίτης (εφεξής Εθνικών Δρυμών και Οικοσυστημάτων Στερεάς Ελλάδας)με έδρα στην Αμφίκλεια. 
  • Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας, Εθνικού Πάρκου Σχοινιά Μαραθώνα (εφεξής Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας και Οικοσυστημάτων Αττικής)με έδρα στις Αχαρνές Αττική.
  • Υγροτόπων Κοτυχίου – Στροφυλιάς, Εθνικού Δρυμού Αίνου και Χελμού – Βουραϊκού (Φορέας Διαχείρισης Δυτικής Πελοποννήσου και Κεφαλονιάς) με έδρα στην Πάτρα. 
  • Εθνικού Δρυμού Σαμαριάς, και Καρπάθου – Σαρίας (σε φορέα Νοτίου Αιγαίου και Κρήτης)με έδρα στα Χανιά

Με το ίδιο άρθρο καταργούνται οι φορείς διαχείρισης:

  • Λίμνης Καστοριάς (περνάει στην αποκεντρωμένη διοίκηση Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας)
  • Λίμνης Παμβώτιδας (περνάει στην αποκεντρωμένη διοίκηση Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας)
  • Κάρλας – Μαυροβουνίου – Κεφαλόβρυσου (περνάει στην περιφέρεια Θεσσαλίας)

Οι φορείς διαχείρισης των θαλάσσιων πάρκων Ζακύνθου και Αλοννήσου, των δρυμών Πρεσπών και Ολύμπου, του Πάρνωνα και του υγροτόπου Μούστου είναι οι μόνοι που θα εξακολουθήσουν να λειτουργούν με το υφιστάμενο καθεστώς.

 

Στις περισσότερες περιπτώσεις που βρίσκονται στην ηπειρωτική χώρα, οι αποστάσεις από τις έδρες των νέων Φ.Δ.Π.Π. μέχρι τις περιοχές ευθύνης τους ξεπερνούνε τη μία ώρα, ενώ στις περιπτώσεις των προστατευόμενων περιοχών που βρίσκονται σε νησιά (Κάρπαθος, Κεφαλονιά) οι αποστάσεις των περιοχών ευθύνης από τις έδρες των αντίστοιχων Φορέων Διαχείρισης ανάλογα με …τον καιρό, μπορεί να ξεπερνάνε και το 24ωρο!

 

Αντί δηλαδή να μετακινηθούνε επιτέλους όλες οι έδρες των φορέων που ασχολούνται με τη διαχείριση της Ελληνικής φύσης (Δασική Υπηρεσία, Φορείς Διαχείρισης κ.λ.π.) προς τα κέντρα των περιοχών ευθύνης τους μακρυά από τα αστικά κέντρα, βλέπουμε τη «διαχείριση» να απομακρύνεται ολοένα και περισσότερο από τη φύση, στην Ελλάδα της χρεωκοπίας και της «πράσινης ανάπτυξης».

 

Αξίζει να σημειωθεί πως τα παραπάνω συμβαίνουν ενώ τόσα χρόνια «Το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών των Φ.Δ. (που ανέρχονται σε περίπου €4.7 εκατ. για τον καθένα) καλύπτεται από ευρωπαϊκούς πόρους, κυρίως από το ΕΣΠΑ (συνολικά της τάξης των €100εκ) και όχι από τον κρατικό προϋπολογισμό…» 

(πηγή: http://www.econews.gr/2012/12/18/prostateuomenes-perioxes-mko-93703/)

 

Εκτός αυτού, όπως έχει γραφτεί και στον Πάνθηρα του 2011, «το ΥΠΕΧΩΔΕ ανέθεσε το 2007 με ορίζοντα τριετίας τη μελέτη «Οργάνωση των Φορέων Διαχείρισης των Προστατευόμενων Περιοχών και Σχεδιασμός της Πρώτης Φάσης Λειτουργίας τους» με προϋπολογισμό ύψους 1.018.764,48 ευρώ, και το ΥΠΕΚΑ (πρώην ΥΠΕΧΩΔΕ) ενέκρινε την εκπόνηση νέας μελέτη (ή την ολοκλήρωση της παλαιότερης, δε διευκρινίζεται) με προϋπολογισμό ύψους 841.037,55 ευρώ και τον ίδιο ακριβώς τίτλο το Φεβρουάριο του 2011 (συγκεκριμένα η «Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Επιχειρησιακού Προγράμματος Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» (ΕΠΠΕΡΑΑ) στις 11/2/2011, ενέταξε με σχετική απόφαση (αρ.πρωτ: οικ.165874) μελέτη για τους Φ. Δ. με τον ίδιο ακριβώς τίτλο στο Ε.Π.«Περιβάλλον & Αειφόρος Ανάπτυξη 2007-2013.

 

Τα παραπάνω συμβαίνουν ενώ η ΕΕ πρόσφατα ανέστειλε τη διάθεση του ποσού των 20.000.000 ευρώ για τη διάσωση της Λίμνης Κορώνειας, λόγω σημαντικής καθυστέρησης στην εκτέλεση των απαιτούμενων εργασιών από πλευράς αρμόδιων φορέων. Η λίμνη Κορώνεια, αν και προστατευόμενη από τη συνθήκη Ραμσάρ έχει ουσιαστικά καταστραφεί σαν οικοσύστημα. Για τη λίμνη Κορώνεια έχουν εκπονηθεί πλήθος «μελετών» τα τελευταία χρόνια αλλά δεν έχει γίνει καμία ουσιαστική ενέργεια για την προστασία και διάσωσή της.»

 

Τα παραπάνω συνθέτουν μία πρωτοφανή περίπτωση κατασπατάλησης Εθνικών και Ευρωπαϊκών κονδυλίων, τα οποία δόθηκαν σε φορείς που υπολειτουργούν και βρίσκονται σε ομηρεία από ιδρύσεως, οι οποίοι προφανώς δε μπόρεσαν να επιτελέσουν το αναμενόμενο έργο. Οι Φ.Δ.Π.Π. χρησιμοποιήθηκαν στην ουσία για επικοινωνιακούς λόγους από τις Κυβερνήσεις που πέρασαν οι οποίες σε συνεργασία με τους κομματικούς συνδικαλιστές του χώρου αλλά και υπηρεσιακούς παράγοντες των αρμόδιων Υπουργείων, δε μπορεί παρά να συνθέτουν το παζλ της ευθύνης  για την τραγική κατάσταση που επικρατεί σε ότι αφορά στη διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος της χώρας αλλά και για τα χειρότερα που έρχονται εν ονόματι της κρίσης.

 

Θα είχε ενδιαφέρον να γινόταν κάποια έρευνα που να αναδείκνυε τους ανθρώπους (πολιτικούς και υπηρεσιακούς) που καθόρισαν τις εξελίξεις γύρω από τους Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών από ιδρύσεώς τους το 2002 μέχρι … κατάργησης το 2013 και να αξιολογούσε το βαθμό αξιοποίησης των κοινοτικών και εθνικών κονδυλίων από την ίδρυση και τη λειτουργία τους με γνώμονα την αποτελεσματικότητά τους. Όχι Ελληνική έρευνα, αλλά από την Ε. Ε. με της οποίας τα δανεικά (μεταξύ άλλων) έγιναν και συνεχίζουν να γίνονται τα παραπάνω που αγγίζουν τα όρια του σκανδάλου.

 

του Αλέξανδρου Γκάσιου,  Δασολόγου-Περιβαλλοντολόγου από την έντυπη έκδοση της ΣΤ’ΚΟΜΑΘ “ΠΑΝ-ΘΗΡΑΣ”

 

Print Friendly, PDF & Email

demobanner

Print Friendly, PDF & Email


Σχετικά Άρθρα

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στο ihunt.gr. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies, σύμφωνα με τις οδηγίες μας Αποδοχή Περισσότερα